Sanktuarium w Kalwarii Zebrzydowskiej to jedno z najważniejszych miejsc pielgrzymkowych w Polsce, od ponad czterech stuleci przyciągające wiernych z kraju i zagranicy. Powstało na początku XVII wieku z fundacji Mikołaja Zebrzydowskiego, wojewody krakowskiego, który pragnął stworzyć na ziemiach polskich miejsce przypominające Jerozolimę i umożliwiające wiernym przeżywanie tajemnic Męki Pańskiej. Opiekę nad sanktuarium od początku sprawują ojcowie bernardyni.
Na rozległym terenie sanktuarium znajdują się barokowa bazylika Matki Bożej Anielskiej, klasztor oraz zespół kilkudziesięciu kościołów i kaplic połączonych słynnymi dróżkami kalwaryjskimi. Rozważanie Drogi Krzyżowej oraz Dróżek Matki Bożej wśród malowniczych beskidzkich wzgórz od wieków pomaga pielgrzymom głębiej przeżywać wydarzenia Męki Chrystusa i życie Maryi.
Szczególnym skarbem sanktuarium jest słynący łaskami obraz Matki Bożej Kalwaryjskiej, czczony nieprzerwanie od XVII wieku. Przed tym wizerunkiem wierni powierzają Maryi swoje troski, proszą o potrzebne łaski i dziękują za otrzymaną pomoc. Sanktuarium jest także miejscem wielkich misteriów pasyjnych i maryjnych, które każdego roku gromadzą tysiące pielgrzymów, zwłaszcza w Wielkim Tygodniu oraz podczas uroczystości Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny.
Historia cudownego wizerunku sięga pierwszej połowy XVII wieku. Obraz początkowo znajdował się w dworze Stanisława Paszkowskiego w Kopytówce koło Brzeźnicy. Według przekazów 3 maja 1641 roku na oczach domowników z oczu Maryi popłynęły krwawe łzy. Wydarzenie zostało zbadane przez powołaną komisję kościelną, a wkrótce potem właściciel przekazał obraz do klasztoru bernardynów w Kalwarii Zebrzydowskiej. Od tego czasu przed wizerunkiem zaczęli gromadzić się pielgrzymi, świadczący o licznych łaskach otrzymanych za wstawiennictwem Matki Bożej Kalwaryjskiej. Z biegiem lat obraz stał się sercem sanktuarium i jednym z najbardziej czczonych wizerunków maryjnych w Polsce.
Wyjątkowy charakter Kalwarii Zebrzydowskiej został doceniony również na świecie. W 1999 roku zespół bazyliki, klasztoru i dróżek wpisano na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO jako unikatowe połączenie architektury, krajobrazu i żywej tradycji religijnej.
Z sanktuarium szczególnie związany był św. Jan Paweł II. Jako młody Karol Wojtyła często pielgrzymował do Kalwarii, powierzając Matce Bożej swoje życie i kapłańskie powołanie. Już jako papież wielokrotnie podkreślał swoje przywiązanie do tego miejsca i prosił pielgrzymów o modlitwę. Ostatni raz odwiedził Kalwarię Zebrzydowską podczas swojej ostatniej pielgrzymki do Polski w 2002 roku, pozostawiając pamiętne słowa zachęty, aby wierni nigdy nie przestawali nawiedzać tego sanktuarium.